یکشنبه 8 بهمن 1396

آزادی تفکر

Download file


فایل پیوست شده در بالا متن یک سخنراني در«سمينار علمي تحقيقاتي علوم انساني» به تاريخ سوم مرداد 1369 است که پس از 28سال منتشر شد. این همایش به مدت سه روز توسط دفتر مركزي جهاد دانشگاهي و با حضور دانشگاه های مختلف از سراسر کشور در دانشگاه تربيت معلم برگزار گردید. مهندس میر حسین موسوی که به تازگی از مسئولیت نخست وزیری کنار رفته بود، دکتر عبدالکریم سروش، دکتر رضا داوری و دکتر رفیع پور از دیگر سخنرانان بودند. دکتر سروش در اعتراض به حضور دکتر داوری از حضور یافتن خودداری ورزید.
به دليل آن‌كه موضوع بحث هم‌چنان اهميت و تازگي دارد و سخنان اخیر رئیس جمهور در مراسم نهمین جشنواره بین المللی لوح فارابی(25دی96)، ویژه تحقیقات علوم انسانی،نشان داد پس از سی سال هنوز همان دغدغه های پیشین وجود دارند،.. البته اینها دیدگاه 28 سال پیش نگارنده است. پاره ای از اطلاعات آن نیز قدیمی هستند اما سایر مطالب بازتابنده وضعیت برخی از نگرش های زمانه است که ممکن است امروز با آن همنوا نباشم. برخی فرازهای آن را می بینید:
* 85% از نقدينگي جامعه را 15% از افراد در اختيار دارند که بعضا دانشی هم ندارند و 15% نقدينگي هم متعلق به 85% جامعه است. گروهي بر عرش و جمعيتي زير خط فقر زندگي مي‌كنند و بسيارند آنان كه در همين جامعه كار فكري مي‌كنند، مي نويسند و اختراع مي‌كنند و در تنگناهاي معيشتي غوطه‌ورند. اين نشان مي‌دهد ارزش مادي بيسوادي صدها برابر ارزش‌ مادي تحقيق است. مشاهده چنين وضعيت و تبعيضي در هر جامعه‌اي اثر ضد انگيزه‌اي در امر مطالعه و تحقيق دارد.
* نتيجه تحقيقات علوم انساني تا هنگامي كه با نظريات رايج و حاكم همسو باشد، آزاد است و چه بسا مورد تشويق و تحسين قرار گيرد اما اگر نتيجه تحقيقات مغاير با نظريات و سياست‌هاي حاكم درآمد، مغضوب واقع مي‌شود، گويي كه رسالت اين علوم، وصف و اثبات وضع موجود است در حالي كه رسالت علوم انساني، سنجش و ارزيابي درستي يا نادرستي وضع موجود است تا راه را براي مديران جامعه به منظور تدبير و اصلاح بگشايد.
* يكي ديگر از اموري كه منزلت علم را در جامعه مي‌كاهد اين است كه علم به دست عوام بيفتد و تقدسش بشكند كه در نتيجه، علم بي قدر شده و به تبع آن علماي جامعه هم بي‌قدر مي‌شوند. وقتي علم به دست عوام بيفتد، هر كسي صلاحيت اظهارنظر در همه علوم را پيدا خواهد كرد. بدتر از آن اين است كه علم به دست رَجّاله‌هاي سياست بيفتد كه با هر مقوله دانشي برخورد سياسي و قهر‌آميز كنند
* علوم انساني در حقيقت علم مديريت جامعه هستند و مديريت هر جامعه‌اي قائم به علوم انساني است. هر قدر اين علوم رشد بيشتري داشته باشند، مديريت جامعه قويم‌تر و صحيح‌تر خواهد بود. برخلاف ساير علوم مانند علوم پايه كه دخلي در مديريت جامعه ندارند بلكه آن‌ها در سايه يك مديريت صحيح است كه بالنده مي‌شوند، .... بين علوم انساني علوم و طبيعي و پايه و محض تفاوت مهمي وجود دارد و آن اين است كه موضع علوم محض مانند رياضيات يا موضع علومي مانند فيزيك و شيمي يا زمين‌شناسي و امثالهم، نسبت به عملكرد مديران جامعه، سياست‌هاي داخلي، سياست‌هاي فرهنگي، سياست‌هاي خارجي و ... موضع خنثي و بي‌تفاوت است ولي موضع علوم انساني موضع بي‌تفاوتي نيست، موضع «رد» و «اثبات» است. نتيجه كاوش‌هاي علوم انساني يا با عملكردها و سياست‌هاي حاكم بر جامعه موافق درمي‌آيند يا مخالف؛ اگر موافق باشند كه اثبات كننده و مؤيد وضع موجود هستند ولي اگر مخالف باشند اين‌جا اصطكاك پديد مي‌آيد و بدنبال آن برخورد . لذا براي پرهيز از برخورد و مشكلات و گرفتاري‌هاي ناشي از آن، محقق ناگزير مي‌شود كه جهت موافق و مدارا پيش بگيرد، موضع پيشداورانه داشته باشد يا موضع اثبات كننده اتخاذ كند يا از جرگه تحقيق جدي و كاربردي خارج شود.
* تئوري سازی براي حل مسائل جامعه موقوف است به ارائه يك تصوير منسجم و درست از اوضاع و شرايط اجتماعي و اقتصادي ايران و بدون شك در اين تحليل، تحليل‌گر جامعه ما به منطقه ممنوعه‌هايي برمي‌خورد و اين اصلي‌ترين مشكل در راه تحقيقات علوم اجتماعي در جامعه ماست، هر گاه تحليل و تئوري او به منطقه ممنوعه‌اي برخورد كرد بايكوت مي‌شود و ممكن است مشكلات سياسي براي زندگي او ايجاد كند. در اين نقطه بسياري از افراد كنار مي‌كشند و جامعه را بدون راه حل مي‌گذراند(مثال هایی برای این منطقه ممنوعه ها ذکر شده است) متن کامل در پست قبلی و نیز در سایت نگارنده در دسترس است.
کانال گفتارهای باقی https://t.me/emadbaghi
اینستاگرام emadeddinbaghi




 

آخرين مطالب
بايگاني ماهانه - ميلادي
 February 2018 [9]
 January 2018 [8]
 December 2017 [7]
 November 2017 [5]
 October 2017 [4]
 September 2017 [4]
 August 2017 [1]
 July 2017 [5]
 June 2017 [2]
 May 2017 [6]
 April 2017 [3]
 March 2017 [2]
 February 2017 [7]
 January 2017 [8]
 December 2016 [2]
 November 2016 [3]
 October 2016 [3]
 September 2016 [1]
 August 2016 [2]
 July 2016 [2]
 June 2016 [4]
 May 2016 [1]
 April 2016 [3]
 February 2016 [1]
 January 2016 [4]
 December 2015 [2]
 November 2015 [4]
 October 2015 [1]
 September 2015 [1]
 August 2015 [6]
 July 2015 [1]
 June 2015 [4]
 May 2015 [3]
 February 2015 [5]
 January 2015 [6]
 November 2014 [5]
 October 2014 [1]
 September 2014 [5]
 August 2014 [1]
 July 2014 [1]
 June 2014 [3]
 May 2014 [2]
 April 2014 [3]
 March 2014 [2]
 February 2014 [2]
 January 2014 [2]
 December 2013 [5]
 November 2013 [4]
 October 2013 [3]
 September 2013 [4]
 August 2013 [5]
 July 2013 [6]
 June 2013 [1]
 May 2013 [1]
 March 2013 [1]
 February 2013 [3]
 January 2013 [2]
 December 2012 [4]
 November 2012 [3]
 October 2012 [4]
 September 2012 [3]
 August 2012 [2]
 July 2012 [5]
 June 2012 [3]
 May 2012 [2]
 April 2012 [3]
 March 2012 [4]
 February 2012 [4]
 November 2011 [1]
 October 2011 [2]
 September 2011 [1]
 July 2011 [4]
 December 2010 [6]
 November 2010 [2]
 October 2010 [3]
 September 2010 [4]
 August 2010 [2]
 July 2010 [1]
 June 2010 [3]
 May 2010 [4]
 April 2010 [5]
 March 2010 [1]
 February 2010 [2]
 January 2010 [1]
 December 2009 [6]
 November 2009 [6]
 October 2009 [11]
 September 2009 [4]
 August 2009 [12]
 July 2009 [6]
 June 2009 [9]
 May 2009 [9]
 April 2009 [6]
 March 2009 [7]
 February 2009 [9]
 January 2009 [9]
 December 2008 [7]
 November 2008 [1]
 October 2008 [1]
 August 2008 [1]
 June 2008 [4]
 April 2008 [6]
 March 2008 [2]
 February 2008 [3]
 January 2008 [1]
 December 2007 [1]
 October 2007 [2]
 September 2007 [9]
 August 2007 [19]
 July 2007 [9]
 June 2007 [13]
 May 2007 [22]
 April 2007 [6]
 March 2007 [7]
 February 2007 [7]
 January 2007 [18]
 December 2006 [5]
 November 2006 [6]
 October 2006 [10]
 September 2006 [7]
 August 2006 [11]
 July 2006 [8]
 June 2006 [16]
 May 2006 [16]
 April 2006 [7]
 March 2006 [16]
 February 2006 [11]
 January 2006 [5]
 December 2005 [17]
 November 2005 [14]
 October 2005 [8]
 September 2005 [13]
 August 2005 [22]
 July 2005 [8]
 June 2005 [17]
 May 2005 [28]
 April 2005 [12]
 March 2005 [13]
 February 2005 [13]
 January 2005 [19]
 December 2004 [16]
 November 2004 [30]
 October 2004 [41]
 September 2004 [15]
 August 2004 [18]
 July 2004 [29]
 June 2004 [25]
 May 2004 [21]
 April 2004 [18]
 March 2004 [12]
 February 2004 [6]
 January 2004 [13]
 December 2003 [24]
 November 2003 [22]
 October 2003 [16]
 September 2003 [11]
 August 2003 [14]
 July 2003 [3]
 June 2003 [2]
 May 2003 [8]
 April 2003 [4]
 March 2003 [6]
 February 2003 [3]
 January 2003 [4]
 November 2002 [12]
تماس
 emad_baghi at hotmail.com
دريافت با اي ميل
:: براي آگاهي از مطالب تازه، آدرس اي ميل خود را در کادر زير وارد نماييد:

اطلاعات جانبي
::  تاکنون 1179 مطلب و 706 نظر در اين سايت منتشر شده است.
:: براي مشاهده آمار بازديدکنندگان سايت مي توانيد را کليک نماييد.
::  نسخه اکس ام ال اين سايت را در اينجا مشاهده نماييد.
:: اين سايت توسط برنامه مووبل تايپ3.121 طراحي و اجرا شده است.
::  کليه حقوق اين سايت بر اساس امتياز Creative Commons  متعلق به عمادالدين باقي است.